Wat is Q10 precies?
Co-enzym Q10 - of gewoon Q10 — is een stof die het lichaam zelf aanmaakt. Het komt voor in vrijwel alle cellen van het lichaam, en vooral in de kleine "energiecentrales" in de cellen die we mitochondriën noemen. Q10 speelt een rol in het proces waarbij cellen voedingsstoffen uit de maaltijd omzetten in energie die het lichaam de hele dag door gebruikt.
Q10 bestaat in twee vormen die je mogelijk tegenkomt als je naar de verpakking van een voedingssupplement kijkt:
- Ubiquinon — de zogenoemde geoxideerde vorm, de klassieke en meest gebruikte.
- Ubiquinol — de gereduceerde vorm, die sommige fabrikanten aanprijzen als beter opneembaar.
Beide vormen komen in het lichaam voor, en het lichaam kan de ene vorm naar behoefte in de andere omzetten.
Waar halen we Q10 uit in het dagelijks leven?
De voornaamste bron van Q10 ben je eigenlijk zelf: het lichaam produceert het grootste deel van de Q10 die je nodig hebt. Daarnaast krijgen we via de voeding kleine hoeveelheden binnen. Q10 komt onder andere voor in:
- Vlees — met name rund, kippendijen en orgaanvlees
- Vette vis zoals haring, makreel en sardines
- Noten en zaden, bijvoorbeeld pinda's, sesamzaad en pistachenoten
- Plantaardige oliën zoals koolzaadolie en sojaolie
- In mindere mate volkoren producten en bepaalde groenten zoals broccoli en bloemkool
Een gemiddeld Nederlands voedingspatroon levert doorgaans zo'n 3–5 mg Q10 per dag — bescheiden hoeveelheden vergeleken met wat het lichaam zelf produceert.
Wat gebeurt er met Q10 als we ouder worden?
Een belangrijk gegeven om te weten: de aanmaak van Q10 door het lichaam zelf is niet constant gedurende het leven. Onderzoek wijst erop dat de productie een piek bereikt als we jong volwassen zijn en daarna geleidelijk afneemt naarmate de jaren vorderen. Dat is een volkomen natuurlijk onderdeel van het ouder worden — net zoals de huid dunner wordt en het haar grijs kan worden.
Het is precies daarom dat veel mensen boven de zestig zich gaan verdiepen in Q10. De gedachte om het lichaam wat extra te geven van een stof die het met de jaren minder zelf aanmaakt, voelt voor velen heel logisch.
Wie overweegt doorgaans een Q10-supplement?
Er bestaat geen vaste lijst van wie Q10 "zou moeten" nemen — het is geen vitamine die het lichaam van buiten nodig heeft om te functioneren. Maar uit gesprekken met onze klanten weten we dat er met name drie groepen zijn die regelmatig naar Q10 vragen:
- Volwassenen die hun lichaam willen ondersteunen naarmate ze ouder worden. Veel mensen boven de zestig beschouwen Q10 als een logische aanvulling, omdat de eigen productie van het lichaam geleidelijk afneemt.
- Mensen met een actieve dagelijkse routine. Sommigen vinden het gewoon goed kloppen om Q10 te nemen als onderdeel van hun vaste dagelijkse ritme, samen met vitamines en visolie.
- Mensen die regelmatig overleggen met hun huisarts. Als je vaste medicatie gebruikt — bijvoorbeeld cholesterolverlagers — is het altijd verstandig dit eerst met je huisarts te bespreken voordat je aan nieuwe supplementen begint. Dat geldt ook voor Q10.
Onthoud: Q10 is een voedingssupplement, geen geneesmiddel. Het vervangt geen medicatie, huisartsbezoek of gevarieerde voeding. Heb je klachten die je zorgen baren, dan is je huisarts altijd het eerste aanspreekpunt.
Zo kies je een Q10-product
Als je hebt besloten Q10 eens te proberen, kan het een beetje onoverzichtelijk zijn om wijs te worden uit het aanbod. Hier zijn een paar dingen die de moeite waard zijn om op te letten:
- Hoeveelheid per capsule. Q10-supplementen zijn er doorgaans in sterktes vanaf ongeveer 30 mg en hoger. Kijk goed hoeveel er in één capsule zit, zodat je weet wat je daadwerkelijk binnenkrijgt.
- Vorm en opname. Q10 is vetoplosbaar, en het wordt daarom vaak aangeraden de capsule te nemen bij een maaltijd met wat vet — bijvoorbeeld bij het ontbijt met een plakje kaas of bij de lunch.
- Kwaliteit en herkomst. Kies een fabrikant die je vertrouwt en open is over de inhoud en productiewijze.
- Combinatie met andere voedingsstoffen. Sommige Q10-producten bevatten ook vitamine C. Het is dan prettig te weten dat vitamine C bijdraagt tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress en bijdraagt tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid — twee goedgekeurde en goed gedocumenteerde eigenschappen van vitamine C.
Wat je NIET moet verwachten
Het is belangrijk om eerlijk te zijn: Q10 is geen wondermiddel. Je wordt niet wakker en voelt je plotseling dertig jaar jonger omdat je de avond ervoor een capsule hebt geslikt. Supplementen werken het best als een klein onderdeel van een groter geheel, waarbij de andere onderdelen goede nachtrust heten, regelmatige beweging, gevarieerde maaltijden en tijd met de mensen van wie je houdt.
Als je besluit Q10 te proberen, geef het dan de tijd. Veel mensen nemen het dagelijks over meerdere maanden en luisteren onderweg naar hoe ze zichzelf voelen.
De belangrijkste punten op een rij
- Q10 is een stof die het lichaam zelf aanmaakt — maar de productie neemt geleidelijk af met het ouder worden.
- Via de voeding — zoals vlees, vette vis en noten — krijgen we kleine hoeveelheden binnen; een supplement kan een manier zijn om het lichaam wat extra te geven.
- Neem de capsule bij een maaltijd met wat vet, en raadpleeg altijd je huisarts als je al vaste medicatie gebruikt.
- Veelgebruikte sterktes beginnen bij circa 30 mg per capsule en hoger — controleer de hoeveelheid per portie op de verpakking voordat je kiest.
